Kesinleşen Karar Tashih Edilir Mi? Yoksa Her Şeyin Bir Dönüşümü Var Mıdır?
Hayat bir kararlar silsilesiyle dolu. Hatta o kadar dolu ki, bazen kendimize bile soruyoruz: “Yahu, bu karar kesin miydi?” Biz de buradayız, İzmir’de, 25 yaşında, kafası sürekli çalışan, ama dışarıya o kadar eğlenceli ve komik görünmeye çalışan bir genç olarak… Gerçekten her şeyin değişip değişmeyeceğini merak ediyoruz. Bu yazıda da tam olarak o noktaya değineceğiz: Kesinleşen karar tashih edilir mi?
Biliyorum, insanın karar verdiği anlar vardır, örneğin “Bugün spora gideceğim,” ya da “Kesinlikle çikolata yemeyeceğim!” gibi. Ama sonra bir bakarsınız, o kadar kesin olan karar bir anda değişir. Yani, sorum şu: Gerçekten “kesinleşen” kararlar kesin midir, yoksa sadece bir başlangıç mıdır? Bunu anlamaya çalışacağız, biraz da eğlenerek.
—
Karar Verdim, Ama Hemen Değiştirebilir Miyim?
İzmir’de bir arkadaş ortamında otururken, “Kesinlikle spor salonuna üye oluyorum!” dediğimi hatırlıyorum. O an, hayatımda vereceğim en önemli kararı aldığımı düşünüyordum. Ama sabah uyandım, kahvemi içerken “Ah, ya ben nasıl bir şey yaptım?” diye düşündüm. Ne oldu? Düşüncelerim bir anda değişti. O kadar kesin olan karar, birden bire belirsizleşti. Yani, kesinleşen karar tashih edilir mi? Bu soruyu sormaya başladım.
Ben: “Yani, sabah bir saate başlayıp, akşam o saatte bitireceğim demiştim ama… Hmmm.”
İç ses: “Sadece bir gün bekle, belki günün sonunda fikrin değişir.”
Ben: “Yani ben bugünden karar aldım, öyle olmalı değil mi? Neyse, o gün gelir, yine bakarız…”
İşte bu, kesin kararın nasıl bir kayboluşa dönüştüğünün tam örneğiydi. Aslında bazen düşündüğümüz kadar kesin değiliz. İnsan psikolojisi bir an “şunu yapacağım” dediğinde, birkaç saat sonra “Acaba?” diyebiliyor. O zaman, değişen her şeyin bir sebebi var mı, yoksa biz mi çok fazla düşünüyoruz?
—
Her Şeyin Bir Dönüşümü Vardır: Kararların Evrimi
Gerçekten de, kesinleşen karar tashih edilir mi sorusunun cevabı aslında kararın evrimiyle ilgili. Çünkü karar, bizler gibi değişken varlıklar için sabit kalmaz. Düşüncelerimiz, ruh halimiz ve ortamımız değiştikçe kararlarımız da değişir. Örneğin, spora karar verdiyseniz ve ertesi gün yağmur yağıyorsa, hiç şüphe yok ki “bugün gitmeyeceğim” diyorsunuz. Çünkü, ruh haliniz “bugün asla spor yapmam” diyor.
O yüzden, bazen insanların birbirine verdikleri “kesin” kararlar, zaman içinde değişebilir. Bu da insanların esnekliğinden kaynaklanır. Tıpkı benim o sabah verdiğim karar gibi: “Evet, kesinlikle spor salonuna üye olacağım!” derken, akşamüstü ruh halimin ne kadar da değişebileceğini gözlemlemiştim.
—
Diyalogla Karar Verme: Hadi, Bir Kısa Sohbet Edebilir Miyiz?
Ben: “Kesin bir karar aldım, bugünden itibaren sadece sağlıklı yiyecekler tüketeceğim. Evet, kesinlikle.”
Arkadaşım: “Hahahaha, gerçekten mi? Yani, kesinlikle ama?”
Ben: “Kesin. Bugün burgeri bırakıp salataya geçiyorum.”
Arkadaşım: “Bir dakika, bir saniye. Sonra bir akşam çikolataya sarmaz mısın?”
Ben: “Asla! Ben artık sağlıklı olacağım!”
Arkadaşım: “Evet, evet… Ama akşamüstü bir paket çikolata bitirirsen, beni arama.”
Ben: “Benim artık sadece sağlıklı yaşamla ilgim var. Hayatımda çikolata falan yok.”
İç ses: “O ne? Çikolata mı? Seninle dalga geçiyorlar. Çikolata demek, yaşam demek.”
İşte bu diyalog, kararlarımızın bazen ne kadar değişken olabileceğini gösteriyor. Benim o anda “kesin” olarak aldığım karar, birkaç saat sonra değişebiliyordu. Yani evet, kesinleşen kararlar bile tashih edilebilir! Karar verme süreci, bizim ruh halimize ve dış etkenlere bağlı olarak şekilleniyor.
—
Peki, Kararların Gerçekten Sonu Var Mı?
Bir karar aldığınızda, onun sonradan değişmesi veya tashih edilmesi aslında oldukça normal bir şey. Çünkü yaşamda hiçbir şey durağan değildir. Örneğin, öğle yemeğinde ne yiyeceğinize karar veriyorsunuz, ama günün sonunda farklı bir yemeğe “evet” diyorsunuz. Bu da kararın evrimini gösteriyor.
Sadece basit kararlar değil, büyük hayat kararları da zamanla değişebilir. Örneğin, uzun yıllardır çalıştığınız bir iş yerinde “bu işi bırakacağım” dediğinizde, ertesi gün başka bir fırsatla karşılaşıp fikrinizi değiştirebilirsiniz. Bu, insan olmanın getirdiği bir şey. Kesin kararlar, aslında bazen kararın verdiği anı geride bırakır. Çünkü her şeyin bir zamanı vardır.
—
Sonuç: Karar Verme, Esneklik ve Hayatın Doğası
Sonuçta, kesinleşen karar tashih edilir mi? Evet, edilir. Bu soruya kesin bir yanıt vermek gerekirse, kararlar zamanla değişebilir, dönüştürülebilir ve hatta bir yerden sonra “unutulabilir.” Çünkü biz insanlar, esnek varlıklarız ve duygularımız, düşüncelerimiz ve ruh halimiz sürekli değişir. Bu da kararlarımızı etkilemekten geri durmaz.
Yani, evet. Bizim de sıkça yaptığımız gibi, kesin kararlar da değişebilir. İzmir’deki o anı hatırlıyorum: Spor salonuna gidip gitmeme konusunda “kesin” bir karar alırken, o gün o kadar fazla “ama” oldu ki, o kararı tashih etme gerekliliği hissettim.
Son olarak, kararlarınızı alırken ne kadar kesin olsanız da, hayatın akışına bırakın. Bazen en güzel kararlar, spontane verilenlerdir. O yüzden her karar, bir fırsat… Ama değiştirmek de o kadar güzel bir şey ki. Kesinlikle değil mi?